اجلاس ها
در کنفرانس اوپک، وزيران نفت اين سازمان ممکن است بيش از يک نشست رسمي داشته باشند که به طور معمول در دبيرخانه اين سازمان واقع در کرانه شرقي کانال دانوب در وين تشکيل مي شود. براساس قوانين اوپک، يک اجلاس کامل بايد متضمن تمام کنفرانس هاي اين سازمان باشد. وزيران نفت تلاش دارند تا در طول برگزاري اين نشست ها و در طول اجلاس هاي دوسويه و چند سويه پيش از آغاز نشست رسمي سازمان که مي تواند تنها نشست رسمي آن باشد، به توافق هايي دست يابند. اجلاس هاي غير رسمي سازمان، در سه يا چهار هتل بزرگ وين، جايي که وزيران نفت و هيئت هاي نمايندگي آنان اقامت دارند، برگزار مي شود.

اخبار اوپک
نشست هاي اوپک معمولاً کانون اصلي توجه رسانه هاي خبري است و مي تواند در آن واحد به واسطه بهاي کم يا زياد نفت، توجه صدها گزارشگر را به خود جلب کند. سرويس هاي خبري كه لحظه به لحظه گزارش مي دهند، مانند: «پلاتس»، «رويترز»، «داوجونز» و «بلومبرگ» معمولاً گزارش هاي زيادي در اين زمينه براي پوشش دادن به کل کنفرانس ها مي فرستند. (در بعضي موارد تا 10 گزارش). رقابت ميان اين سرويس هاي خبري با خبرهاي فوري و مهمي كه هرسرويس در ميان اخبار خود پخش مي كند، صورت مي گيرد. ارسال لحظه اي اين اخبار به دليل تصميم هاي مهم اوپك و تاثيرهاي آن بر بهاي نفت است. به اين ترتيب، براي تيتر خبرهايي كه هر لحظه پخش مي شوند و اخبار زنده اوپك را بيان مي كنند، چندان هم نامعمول نيست كه تنها در چند دقيقه بهاي شاخص نفت خام را 1 تا 2 دلار تغيير دهند. از آنجاكه اجلاس هاي اوپك پشت درهاي بسته برگزار مي شود، بيشتر اخبار ارزشمند اين اجلاس ها از سخنان كوتاه و مختصر هيئت نمايندگان يا وزيران به دست مي آيد كه در حال ترك هتل محل اقامت خود هستند. معمولاً در پايان اجلاس اوپك، اين سازمان يك كنفرانس مطبوعاتي برگزار مي كند؛ هرچند كشورهاي عضو، خود نيز يک کنفرانس مطبوعاتي رسمي برگزار مي کنند. وزيران نفت بيشتر پس از آن که کنفرانس هاي رسمي پايان مي يابد، يک خلاصه گزارش را که گاه به صورت مصاحبه انجام مي شود، در اختيار روزنامه نگاران مي گذارند. اوپک، خود يک سرويس خبري رسمي به نام «اوپکنا» دارد که وظيفه آن انتشار مقاله هاي خبري درباره کشورهاي عضو و اخبار رسمي مربوط به اوپک است.

اعضا
در آغاز کار، اوپک 13 عضو داشت، اما پس از آن که اکوادور و گابن، دو توليد کننده کوچک اوپک، به ترتيب در سال هاي 1992 و 1995 خروج خود را از اين سازمان اعلام کردند، اين تعداد به 11 عضو کاهش يافته است. اعضاي كنوني اوپک عبارتند از: الجزيرا، اندونزي، ايران، عراق، ليبي، کويت، نيجريه، قطر، عربستان سعودي، امارات متحد عربي و ونزوئلا. از اين تعداد، عراق از هنگامي که توليد نفتش پس از پايان جنگ خليج فارس در سال 1991، زير نظارت سازمان ملل متحد درآمد، ديگر از اعضاي فعال اوپک محسوب نمي شود. برکناري دولت صدام حسين، از سوي نيروهاي آمريکا و انگليس که در جنگي ناخواسته در مارس 2003 آغاز شد، هنوز نتوانسته است عراق را با معرفي يک دولت جديد عراقي به وضعيت پيشين بازگرداند. آمريکا با اعزام «پل برمر»، رئيس اجرايي اداره امور دولتي کشور، قصد انجام چنين کاري را داشت. در حال حاضر، پرسش هايي درباره اين مسئله که آيا عراق همچنان به عنوان يک عضو اوپک خواهد ماند؟ در اذهان شکل گرفته است.

توليد
متخصصان دبيرخانه اوپک به پيروي از سهميه بندي و سقف توليد اوپک، ميزان «عرضه به بازار» را مشخص مي کنند. اين ميزان توليد به منزله منبع و سرچشمه توليد نفت براي ذخيره سازي يا استخراج از ذخاير است. به بيان ديگر، توليد به مفهوم صادرات نفت خام به علاوه مصرف داخلي است.

دبيرخانه اوپک
مقر اصلي اوپک در وين است؛ محلي که دبيرخانه دايم اوپک قرار دارد. وظيفه اين دبيرخانه، مطالعه و تحقيق درباره بازارهاي نفتي، تنظيم و سازمان دهي اجلاس هاي اوپک و مشخص ساختن ميزان توليد اعضا است. دبيرخانه و هيئت دبيران زير نظر دبير کل اوپک فعاليت مي کنند.

دبير کل
دبير کل اوپک عهده دار سازمان دهي و مديريت دبيرخانه دايمي سازمان در وين و مسئول سازمان دهي اجلاس هاي اوپک است. با آن كه اين شغل، اجرايي است، دبير کل، نقشي کليدي در مذاکرات و ارايه راه حل ها دارد و انتخاب يک دبير کل بيشتر جنبه سياسي دارد. پيش از اين، اعضا به صورت دوره اي متصدي اين سمت مي شدند، اما هنگامي که اين روش به دليل سياست و سياسي کاري از حالت اصلي خود خارج شد، تصميم برآن شد كه اين مقام براساس شايستگي افراد به آنها تعلق گيرد. هنگامي که از اصل شايسته سالاري استفاده شد، همگي به آن راي مثبت دادند.

ساز کار تنظيم بهاي نفت اوپک سازكار تنظيم بهاي نفت خود رادر مارس 2000 اعلام کرد. وزيران نفت اوپک با اين سازكار که بهاي قابل قبول 22 تا 28 دلار را براي سبد نفتي اوپک در نظر گرفته است، موفق به کاهش يا افزايش عرضه نفت به منظور تثبيت بهاي نفت در اين سازكار شده اند. سبد نفتي اوپک روزانه بايد براي 20 روز تجاري بيشتر از 28 دلار در هر بشکه و يا کمتر از 22 دلار در هر بشکه براي 10 روز تجاري باشد تا در موقع لزوم، توليد نفت را افزايش يا به ميزان 500 هزار بشکه در روز کاهش دهد.
اين سازكار تنها يک بار در اکتبر (مهر) 2000 ، هنگامي که کارتل هاي بزرگ نفتي، سپس علي رودريگز، رئيس کنفرانس اوپک از کشورهاي عضو خواست تا از 31 اکتبر (9 آبان) در مجموع 500 هزار بشکه توليد اين سازمان را افزايش دهند، استفاده شد. اين نخستين بار بود که با اين سازكار، خارج از اجلاس رسمي وزيران نفت اوپک، افزايشي در توليد صورت مي گرفت.
اوپک در اجلاس اضطراري خود در 12 ژانويه 2003 ، يعني دو روز پيش از زمان اعمال سازكارشده، با افزايش سقف توليد موافقت کرد. اين افزايش، سه برابر ميزان تصريح شده پيشين يعني 500 هزار بشکه در روز بود. پس از انجام مذاکراتي «مشورتي» در 24 آوريل (4 ارديبهشت) در وين، گفته شد: با پايان جنگ در عراق و براي رويارويي با افزايش ميزان تقاضاي نفت در زمستان، سقف توليد آزاد مي تواند به يک شکست و افت ناگهاني در بهاي نفت منجر شود. پس از آن وزيران نفت اوپک اعلام کردند، سقف توليد كنوني را کاهش مي دهند، اما سهميه رسمي اوپک را تا 900 هزار بشکه در روز افزايش مي دهند و به 4/25 ميليون بشکه در روز مي رسانند. سبد نفتي اوپک هنوز هم با قيمت معقول 22 تا 28 دلار در هر بشکه بود. سبد نفتي اوپک شامل شش نوع نفت خام اوپک و يک نوع نفت خام غير اوپک است. بهاي روزانه اين سبد نفتي را دبيرخانه اوپک مستقر در وين، يک روز پس از تاريخ به کار بردن آن، منتشر مي كند.

سبد نفتي
«سبد نفتي اوپک» ميزان توليد نفت روزانه و هفتگي است که دبيرخانه اوپک آن را تعيين مي كند. اوپک اطلاعات مربوط به بهاي متوسط نفت را در سبدي شامل هفت نوع نفت خام که عبارتند از: نفت مخلوط صحرا بلند، ميناس اندونزي، باني لايت نيجريه، فاتح عربستان سعودي، فاتح دوبي يا نفت دوبي، تيا جوانا ونزوئلا و ايستموس مکزيک (نفت غير اوپک) جمع آوري کرده است. به نظر مي رسيد سبد نفتي اوپک که در اواخر دهه 1980 به وجود آمد، تنها براي به دست آوردن بهاي متوسط نفت باشد که در آغاز 18 دلار در هر بشکه بود، سپس به 21 دلار در هر بشکه رسيد. هرچند در مارس (اسفند) 2000، اوپک مورد استفاده جديدي را براي سبد نفتي يافت که استفاده از آن، همانند اهرمي بود براي کاهش يا افزايش خودكار توليد نفت. در واقع، تصميم گرفته شد که اگر بهاي نفت به خارج از محدوده 22 تا 28 دلار در هر بشکه، که بهاي تثبيت شده اوپک است، برسد، اين اهرم به خودي خود فعال شود.

سقف توليد
ميزان سهميه توليد اعضاي اوپک را «سقف توليد» آن کشور مي نامند. اين سقف توليد، ميزان فرضي است که همه اعضاي اوپک بر آن وحدت نظر دارند و موافقت مي کنند که بيش از آن سقف، توليد نکنند. هرچند اوپک از آغاز تاسيس تاكنون، همواره بيش از سقف توليد اعلام شده، نفت توليد کرده است.

سهميه
اوپک نزديک به نيمي از عمر 45 ساله خود را براي تعيين سهميه شخصي هر يک از کشورهاي عضو با يک سقف مشخص سپري كرده است. دليل شخصي اوپک براي اين سهميه بندي ها در پي مي آيد:
بر اساس قوانين اوپک، اين سازمان بايد به منظور تامين نظر مصرف کنندگان و توليد کنندگان، در پي به وجود آوردن ثبات و هماهنگي در بازار نفت باشد. از اين ديدگاه، کشورهاي عضو اوپک به مسائل اساسي بازار پاسخ داده و خود را با سياست هاي نفتي سازمان هماهنگ کرده اند. محدوديت در توليد، يکي از روش هاي ساده پاسخ گويي است. اگر با رشد تقاضا روبه رو شويم يا برخي از توليد کنندگان، نفت کمتري توليد کنند، اوپک مي تواند به منظور جلوگيري از افزايش ناگهاني بهاي نفت، توليد خود را افزايش دهد. اوپک همچنين مي تواند در پاسخ به شرايط بازار به منظور مقابله با کاهش بهاي نفت، توليد آن را کاهش دهد.

کنفرانس
کنفرانس اوپک، نشستي رسمي متشکل از 11 عضو اين سازمان است. بر اساس قوانين موجود، اوپک بايد سالي دو بار نشست داشته باشد؛ البته ميان اين دو نشست چند نشست فوق العاده نيز برگزار مي کند. در مواقع اضطراري، اوپک اجلاس هاي فوق العاده پيش بيني نشده اي نيز دارد. معمولاً هيئت نمايندگان اوپک براي مسائل مربوط به اين سازمان و تصميم گيري هاي آن، هم به کنفرانس هاي اوپک با عنوان «اجلاس هاي اوپک» و هم به کنفرانس هاي فوق العاده و پيش بيني نشده اين سازمان با عنوان «نشست هاي اضطراري» رجوع مي کنند. اين نکته مي تواند تا حدي گيج کننده باشد، زيرا وزيران نفت اوپک به طور معمول نشست هاي چند جانبه اي را در اين کنفرانس ها برگزار مي کنند. کنفرانس رسمي اوپک، اجلاسي است که از هر 11 کشور عضو، يک هيئت نمايندگي در آن وجود داشته باشد.

کنفرانس فوق العاده
بر اساس قانون، اجلاسي که ميان دو کنفرانس ساليانه و خارج از موارد معمول برگزار شود، کنفرانس فوق العاده ناميده مي شود.

نشست اضطراري
کنفرانس هاي پيش بيني نشده اوپک را نشست اضطراري مي نامند. وزيران اوپک و دبير کل اين سازمان، از اين واژه متنفرند، زيرا اين نوع نشست، معمولا" ترس را در اذهان زنده مي کند.

هدف ها
در 45 سال گذشته، هدف اصلي اوپک افزايش درآمدهاي اعضاي خود از طريق صادرات نفت بوده است. تداوم اين هدف از يکي از اين دو راه صورت مي گيرد:
افزايش توليد به اميد فروش بيشتر بشکه هاي نفت و يا کاهش توليد به اميد دستيابي به سود بيشتر از افزايش بهاي نفت. اوپک تاكنون اين راهبردها را با موفقيت هاي محدود تغيير داده است، هرچند سهم اين سازمان از توليد نفت جهان از سال 1970 به بعد کاهش يافته و بهاي واقعي نفت در 30 سال گذشته چندان تغييري نکرده است. در سال هاي اخير، هدف اساسي افزايش درآمدهاي نفتي تحت الشعاع هدف هاي راهبردي ديگري که گاه در تعارض با هدف اصلي سازمان هستند، قرار گرفته است. براي مثال، عربستان سعودي پيوسته به خواسته خود مبني بر تثبيت بهاي نفت در دراز مدت تاکيد داشته است. از نظر عربستان اين بها بايد در حدي باشد که کشورهاي صنعتي را به جست و جو و تحقيق درباره جانشين ساختن راهبردهاي انرژي نيندازد. از ديگر سو، هدف هاي اجلاس هاي اوپک، بيشتر به دليل بحث هاي معمولي درباره اين که چه کشوري بيش از سهميه خود توليد مي کند و چه کشوري اين کار را نمي کند؛ همچنين به دليل بحث درباره سازکارهاي منظم ساختن سقف توليد، در هاله اي از ابهام باقي مي ماند. وزيران نفت اوپک معمولاً پيش از اعلام نتايج کنفرانس هاي خود در انتظار مي مانند تا بازارهاي معاملات نيويورک که قيمت را في المجلس و بر اساس عرضه و تقاضا تعيين مي کنند، بسته شده باشند تا غرب و ملل صنعتي آسيا را از خواست اوپک مبني بر همکاري سازنده با آنها مطمئن سازند.

هيئت نمايندگي
کشورهاي عضو اوپک با رئيس هيئت نمايندگي خود در سازمان که معمولاً وزير نفت کشور ياد شده است، معرفي مي شود. اين هيئت متشکل از يک، دو يا حتي 20 نماينده است. هيئت نمايندگان به طور معمول شامل تحليل گران و اقتصاد داناني از وزارت نفت يا شرکت ملي نفت کشور مربوط هستند.